Pagina opties

Begrijpelijke teksten schrijven met deze drie tips!

Zoals je zelf misschien al hebt ondervonden is aantrekkelijk schrijven een aardig grote uitdaging. Want hoe zorg je er nu voor dat je lezer geboeid is en blijft? Google maar eens op “begrijpelijk schrijven” en de taaladviesbureaus slaan je meteen met hun 5, 6, of 7 tips om de oren over hoe je een goede tekst schrijft.

Hoe makkelijk kan jouw doelgroep de tekst lezen en begrijpen? Want als jouw lezer je tekst niet meteen begrijpt, haakt hij af. Verwarde lezers hebben geen neiging tot actie nemen. Wanneer inwoners je brieven of folders niet begrijpen, dan gaan ze naar een balie of de helpdesk bellen. Dat betekent dat je extra kosten moet maken, dat je kunt voorkomen met het schrijven van heldere, begrijpelijke teksten.

Naar schattig wordt 75% van de zakelijke teksten geschreven op taal niveau C1. Dit taalniveau is te vergelijken met het niveau van scholieren in de bovenbouw van HAVO/VWO. Voor maar liefst 60% van de Nederlanders is dit taalniveau te hoog gegrepen en begrijpen zij teksten op B1 niveau beter. 

In de campagne "Direct duidelijk" wordt dit benadrukt. ‘Voor veel burgers is het taalgebruik van de overheid te moeilijk. Ze kunnen er niet uit afleiden wat hun rechten zijn en wat de overheid van hen verwacht. De campagne direct duidelijk wil daar iets aan doen. In het visiedocument staat dat onbegrijpelijke taal bijvoorbeeld leidt tot minder vertrouwen in de overheid.

Maar hoe gebruik je dan wél een begrijpelijke tekst? Wij hebben voor het gemak drie tips uitgelicht die je verder kunnen helpen bij het schrijven van een begrijpelijke tekst.

Aan de slag met onze hands-on schrijftips!

1. Verplaats je maximaal in de lezer

Houdt de gemiddelde lezer goed voor ogen. Het kan handig zijn om een persona van iemand te maken. Een persona is een ijkpersoon met duidelijke kenmerken. Voorbeelden zijn leeftijd, hobby’s, gezin, opleiding, etc. Schets bijvoorbeeld een inwoner van jouw gemeente en vul dit voor de persoon in. Zo gaat je lezer nog meer leven en kun je jouw teksten perfect passend maken.

2. Weet wat het doel van je tekst is

Vanuit de gemeente wil je vaak een lezer tot actie brengen. Hij of zij moet iets gaan doen óf juist niet meer doen. Ook kan het zijn dat je de lezer wilt informeren over bepaalde veranderingen binnen de gemeente. Wat het doel ook is; elk woord moet helpen om het doel te bereiken. Helpt een woord of zin daar niet bij? Laat het weg. Begin met wat de lezer wil weten, niet wat je als organisatie wil vertellen. Less is more.

3. Gebruik zoveel mogelijk woorden die (bijna) iedereen kent

En zo weinig lange woorden. Je mag moeilijke woorden gebruiken als je zeker weet dat de lezer ze kent. In overheidsland komen vaktermen vaak voor. Twijfel je of de gemiddelde lezer de definitie weet? Gebruik dan een alternatief óf zorg ervoor dat je de definitie toelicht.

Meer handige tips..

  • Schrijf één boodschap per zin.
  • Schrijf korte zinnen. Breek lange zinnen in tweeën, zodat de lezer ook even op adem kan komen.
  • Schrijf korte alinea’s. Probeer het aantal zinnen te beperken tot vijf regels.
  • Gebruik een heldere structuur per alinea, zet de kern vooraan.
  • Gebruik tussenkopjes en witregels. Op die manier kunnen mensen je tekst gemakkelijk scannen en het werkt ook erg goed voor zoekmachine-optimalisatie.
  • Gebruik lijstjes voor opsommingen. Ook dat soort lijstjes kunnen mensen gemakkelijk scannen.
  • Gebruik simpele woorden.
  • Gebruik structuuraanduiders, zoals verbindingswoorden.
  • Vermijd naamwoordstijl (bijvoorbeeld: “Ik ben goed in het schrijven van een brief.”)
  • Gebruik actieve taal in plaats van passieve formuleringen (Bijv. “Ik schrijf een brief” in plaats van “Er werd een brief geschreven”)
  • Vermijd tangconstructies. Een tangconstructie is een zinsconstructie als deze, waarbij woorden die bij elkaar horen ver uit elkaar staan en een groot deel van de zin daarmee als een tang omsluiten.
  • Voeg een afbeelding toe aan je tekst, want een beeld zegt meer dan duizend woorden.

Zelf aan de slag!

Plan een moment waarin je een makkelijk checklist kan maken van de bovengenoemde tips. Pak vervolgens een tekst erbij die je recentelijk hebt geschreven en leg deze naast de checklist. Wat valt je op? Wat kan er beter? Welke moeilijke woorden kun je weglaten en anders verwoorden?

Wizenote

Met behulp van de tool Wizenote wordt het nog makkelijker om bovenstaande tips op te volgen. Wizenote markeert automatisch te lange en te complexe zinnen, moeilijke woorden, naamwoordstijl en passieve zinnen. Ook geeft de tool suggesties voor eenvoudiger taalgebruik door synoniemen of een woordenboekuitleg te geven voor de moeilijke woorden in je tekst. Daarnaast toont Wizenote de verbindingswoorden in je tekst, zodat je meteen weet of je meer verbindingswoorden zou moeten gebruiken om je tekst nog helderder te maken voor je doelgroep. Zo gaat het schrijven van een begrijpelijke tekst sneller en gemakkelijker! 

Nieuwsgierig hoe wij je hiermee kunnen helpen? Neem contact met ons op voor het maken van een vrijblijvende afspraak.

Maak afspraak